Một số quy định của pháp luật khi mua bán vàng mà người dân cần lưu ý
Trong bối cảnh thị trường biến động mạnh như hiện nay, hoạt động mua bán vàng của các cá nhân mang tính đầu cơ ngắn hạn nhiều hơn là tích trữ dài hạn. Sự nhạy bén với tin tức kinh tế và khả năng chịu đựng rủi ro đang là yếu tố quyết định thắng bại của các nhà đầu tư nhỏ lẻ trên thị trường.
Do chênh lệch giá giữa vàng miếng SJC và giá thế giới quá lớn, pháp luật Việt Nam quy định hoạt động mua, bán vàng miếng của tổ chức, cá nhân chỉ được thực hiện tại tổ chức tín dụng và doanh nghiệp được Ngân hàng Nhà nước cấp Giấy phép kinh doanh mua, bán vàng miếng, vậy nên nhiều cá nhân đã chuyển sang mua vàng nhẫn trơn 24K.
Loại hình này có mức chênh lệch thấp hơn, tính thanh khoản cao và bám sát diễn biến thị trường quốc tế, giúp giảm thiểu rủi ro khi thị trường đảo chiều lại không có quy định nào xử phạt trường hợp cá nhân bán lại vàng trang sức hợp pháp của mình cho người khác.
Một số quy định của pháp luật về hoạt động mua bán vàng mà người dân cần lưu ý
Thứ nhất, Điều 10 Nghị định số 24/2012/NĐ-CP của Chính phủ: Quy định hoạt động mua, bán vàng miếng của các tổ chức, cá nhân chỉ được thực hiện tại các tổ chức tín dụng và doanh nghiệp được Ngân hàng Nhà nước cấp Giấy phép kinh doanh mua, bán vàng miếng
Thứ hai, khoản 4 Điều 19 Nghị định số 24/2012/NĐ-CP của Chính phủ: Người dân không được sử dụng vàng làm phương tiện thanh toán.
Thứ ba, Nghị định số 340/2025/NĐ-CP của Chính phủ: Theo quy định tại khoản 8 và khoản 9 Điều 28 Nghị định số 340/2025/NĐ-CP của Chính phủ thì các hành vi:
Phạt tiền từ 300.000.000 đồng đến 400.000.000 đồng đối với một trong các hành vi vi phạm sau đây:
- Sản xuất, kinh doanh mua, bán vàng miếng nhưng không có giấy phép sản xuất, kinh doanh mua, bán vàng miếng;
- Thực hiện xuất khẩu hoặc nhập khẩu vàng nguyên liệu, vàng miếng không có giấy phép do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp theo quy định của pháp luật;
- Hoạt động kinh doanh vàng khác khi chưa được cấp có thẩm quyền cấp giấy phép theo quy định của pháp luật.
Hình thức xử phạt bổ sung:
- Tịch thu số vàng đối với hành vi vi phạm quy định tại khoản 8 Điều này;
- Đình chỉ hoạt động kinh doanh mua, bán vàng miếng trong thời hạn từ 06 tháng đến 09 tháng đối với hành vi vi phạm quy định tại điểm a khoản 5 Điều này;
- Đình chỉ hoạt động nhập khẩu vàng nguyên liệu trong thời hạn từ 09 tháng đến 12 tháng đối với hành vi vi phạm quy định tại điểm a khoản 6 Điều này.
Thứ tư, Nghị định 232/2025/NĐ-CP (sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 24/2012/NĐ-CP về quản lý hoạt động kinh doanh vàng): Việc thanh toán mua bán vàng có giá trị từ 20 triệu đồng trong ngày trở lên của một khách hàng phải được thực hiện thông qua tài khoản thanh toán của khách hàng và tài khoản thanh toán của doanh nghiệp kinh doanh vàng mở tại ngân hàng thương mại, chi nhánh ngân hàng nước ngoài.
Thứ năm, Nghị định số 320/2025/NĐ-CP: Quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp, tại Điều 9, khoản 1 nêu rõ: Trường hợp mua hàng hóa, dịch vụ của một người bán có giá trị dưới 5 triệu đồng nhưng mua nhiều lần trong cùng một ngày với tổng giá trị từ 5 triệu đồng trở lên thì chỉ được tính vào chi phí được trừ khi có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt.
Thứ sáu, Nghị định số 340/2025/NĐ-CP: Về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tiền tệ và ngân hàng, mức phạt từ 10 triệu đồng đến 20 triệu đồng được áp dụng đối với hành vi không thực hiện thanh toán mua, bán vàng qua tài khoản theo đúng quy định.
Như vậy, trong bối cảnh thị trường vàng sôi động hiện nay, người dân khi đi bán hoặc mua vàng cần đặc biệt lưu ý hình thức thanh toán. Việc chia nhỏ giao dịch tiền mặt trong ngày hoặc không thực hiện thanh toán qua tài khoản khi đạt ngưỡng quy định có thể khiến giao dịch không hợp lệ và đối mặt với mức xử phạt đáng kể.
PHẠM LINH TRANG
Tòa án quân sự Quân khu 1.
