Tổn thương não sau khi dùng thuốc giảm cân mua qua mạng
Một cô gái 21 tuổi (ở Hà Nội) mua thuốc giảm cân được quảng cáo 7 ngày giảm 7kg trên Tiktok và sử dụng, sau đó phải nhập viện trong tình trạng tổn thương não do nhiễm độc.
Theo lời kể của người nhà, bệnh nhân có tiền sử khoẻ mạnh và khoảng một tháng gần đây có sử dụng một loại sản phẩm uống, mua trên mạng xã hội để giảm cân. Sản phẩm không rõ là thuốc hay thực phẩm chức năng vì hoàn toàn bằng tiếng nước ngoài và khó kiểm chứng.
Tối 21/2, gia đình phát hiện bệnh nhân trong trạng thái bất tỉnh, gọi hỏi không đáp ứng và bệnh nhân đến bệnh viện cấp cứu. Kết quả chụp MRI cho thấy, não bệnh nhân có hình ảnh tổn thương vùng đồi thị hai bên. Gia đình xin chuyển bệnh nhân sang Bệnh viện Bạch Mai để được tiếp tục điều trị.
Tại Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai, kết quả xét nghiệm mẫu thuốc bệnh nhân uống cho thấy, trong thuốc giảm cân có thành phần Sibutramin.
Nữ bệnh nhân cho biết, cô mua thuốc giảm cân này trên Tiktok, đã uống liên tục hơn 1 tháng, với liều lượng mỗi ngày 1 viên. Sau thời gian uống thuốc và nhịn ăn, bệnh nhân giảm được 4-5kg. Đặc biệt, bệnh nhân không thấy có biểu hiện mệt mỏi, lo lắng, hồi hộp, run chân tay, trống ngực sau khi uống thuốc.
Lọ thuốc giảm cân của bệnh nhân sử dụng có chữ tiếng nước ngoài, không có nhãn phụ tiếng Việt. Trên lọ thuốc có nội dung "7 ngày giảm 7kg" bằng Tiếng Anh.
Cảnh báo nhiễm độc do thực phẩm chức năng không rõ nguồn gốc
TS Nguyễn Trung Nguyên, Giám đốc Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai cho biết, Sibutramin trước đây là một thuốc dùng đường uống để điều trị béo phì.
Tuy nhiên, qua quá trình sử dụng tại nhiều nước, đã có các báo cáo về những trường hợp ngộ độc khi sử dụng thuốc này để giảm cân, bao gồm các trường hợp nặng và tử vong. Đặc biệt, thuốc làm tăng nguy cơ các tai biến về đột quỵ và bệnh lý tim mạch. Do vậy, tại Mỹ, châu Âu đã ngừng sử dụng hoạt chất này làm thuốc giảm cân.
Tại Việt Nam, từ năm 2010, Cục Quản lý Dược, Bộ Y tế cũng đã ban hành công văn về việc ngưng cấp phép nhập khẩu nguyên liệu Sibutramin.
Tại Trung tâm Chống độc Bệnh viện Bạch Mai cũng đã từng tiếp nhận các bệnh nhân ngộ độc thực phẩm chức năng, các loại cà phê giảm cân… do có chứa Sibutramin.
Đã có bệnh nhân bị hôn mê, co giật, tổn thương não. Trung tâm chống độc từng có các thông báo tới các cơ quan chức năng và chia sẻ khuyến cáo với cộng đồng về vấn đề này. Sibutramin là chất có nguy cơ độc tính rất cao, cấu trúc phân tử của sibutramin giống với ma túy amphetamine. Rõ ràng đây là chất nguy hiểm.
Bác sĩ Nguyễn Trung Nguyên cũng chỉ rõ, các thực phẩm chức năng quảng cáo để giảm cân thường chứa rất nhiều chất và thường chia thành các nhóm như các chất kích thích gồm: Sibutramine, Cafein, thậm chí bột từ tuyến giáp động vật…
Cơ chế hoạt động bắt các cơ quan nội tạng của cơ thể, đặc biệt là tim mạch, đốt cháy mỡ, tiêu thụ năng lượng mà không phải tăng vận động về thể lực. Điều này là phản khoa học và rất nguy hiểm, gây biến cố với tim mạch, não…
Các chất gây chán ăn, ví dụ phenylpropanolamine (trong số các chất này cũng có nhiều chất có rủi ro và độc tính cao). Cuối cùng là các chất độn để khi uống vào nở ra trong đường tiêu hóa, tạo cảm giác no. Hầu hết các sản phẩm này đều không công bố hay ghi rõ thành phần các chất này trên nhãn mác, thường quảng cáo quá mức, không có kiểm soát.
Bác sĩ khuyến cáo, để giảm cân, người dân nên đi khám và nhận lời khuyên trực tiếp từ bác sĩ hướng dẫn, đánh giá tình trạng và biện pháp cụ thể với từng người. Cách thức phổ biến và an toàn nhất vẫn là điều chỉnh chế độ ăn uống và tăng cường vận động thể lực.
