Bộ Nội vụ giải đáp về kiến nghị tăng lương hưu cho người có mức lương hưu thấp

Công văn nêu rõ, Bộ Nội vụ nhận được kiến nghị của cử tri tỉnh Ninh Bình do Ủy ban Dân nguyện và Giám sát của Quốc hội chuyển đến tại Văn bản số 498/UBDNGS16 ngày 12/6/2026 về việc chuyển kiến nghị của cử tri gửi tới sau Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI với nội dung: “Cử tri đề nghị thu hẹp khoảng cách lương hưu giữa những người nghỉ hưu ở các thời kỳ khác nhau, đặc biệt là những người nghỉ hưu trước năm 1995 hoặc có mức lương thấp”.

Sau khi nghiên cứu vấn đề này, Bộ Nội vụ cho biết, theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội thì mức lương hưu hằng tháng của người lao động khi nghỉ hưu được tính trên cơ sở mức tiền lương tháng làm căn cứ đóng và thời gian đóng bảo hiểm xã hội của người lao động. Như vậy, mức lương hưu hằng tháng của người nghỉ hưu cao hay thấp phụ thuộc vào mức tiền lương tháng làm căn cứ đóng và thời gian đóng bảo hiểm xã hội của người lao động trước khi nghỉ hưu.

Thời gian qua, Đảng và Nhà nước luôn quan tâm tới đời sống của những người nghỉ hưu, đặc biệt là những người nghỉ hưu trước năm 1995 có mức lương hưu thấp thông qua chính sách điều chỉnh lương hưu. Ngày 23/5/2018, Ban Chấp hành Trung ương khóa XII đã ban hành Nghị quyết 28-NQ/TW năm 2018 về cải cách chính sách bảo hiểm xã hội, trong đó có nêu: "... lương hưu cơ bản được điều chỉnh chủ yếu dựa trên cơ sở mức tăng của chỉ số giá tiêu dùng, khả năng của Quỹ bảo hiểm xã hội và ngân sách nhà nước; quan tâm điều chỉnh thoả đáng đối với nhóm đối tượng có mức lương hưu thấp và nghỉ hưu trước năm 1995 nhằm thu hẹp khoảng cách chênh lệch lương hưu giữa người nghỉ hưu ở các thời kỳ".

Thể chế hóa quan điểm chỉ đạo nêu trên, chỉ tính riêng từ năm 2021 đến năm 2024, Chính phủ đã 03 lần thực hiện điều chỉnh lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội và trợ cấp hằng tháng, trong đó thực hiện điều chỉnh ở mức cao hơn đối với người nghỉ hưu trước năm 1995 có mức lương hưu thấp tại các văn bản: Nghị định 108/2021/NĐ-CP, Nghị định 42/2023/NĐ-CP và Nghị định 75/2024/NĐ-CP. Theo quy định tại các văn bản nêu trên, ngoài việc điều chỉnh tăng theo mức chung, Chính phủ còn thực hiện điều chỉnh tăng thêm đối với những người nghỉ hưu trước năm 1995 có mức lương hưu thấp.

Ngày 29/6/2024, tại Kỳ họp thứ 7 Quốc hội khóa XV đã thông qua Luật Bảo hiểm xã hội 2024 có hiệu lực thi hành từ ngày 01/7/2025. Tại Điều 67 Luật Bảo hiểm xã hội 2024 quy định lương hưu được điều chỉnh trên cơ sở mức tăng của chỉ số giá tiêu dùng phù hợp với khả năng của ngân sách nhà nước và quỹ bảo hiểm xã hội. Điều chỉnh mức tăng lương hưu thỏa đáng đối với đối tượng có mức lương hưu thấp và nghỉ hưu trước năm 1995 bảo đảm thu hẹp khoảng cách chênh lệch lương hưu giữa người nghỉ hưu ở các thời kỳ. Chính phủ quy định thời điểm, đối tượng, mức điều chỉnh lương hưu quy định tại Điều này.

Ngày 15/5/2026, Chính phủ đã ban hành Nghị định 162/2026/NĐ-CP quy định điều chỉnh lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội, trợ cấp hằng tháng từ ngày 01/7/2026 với mức tăng chung là 8%, đối với những người đang hưởng lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội, trợ cấp hằng tháng trước ngày 01/01/1995 sau khi điều chỉnh tăng chung mà có mức hưởng thấp hơn 3.800.000 đồng/tháng thì tiếp tục được điều chỉnh tăng thêm.

Bộ Nội vụ cho biết, việc điều chỉnh lương hưu thời gian qua đã góp phần từng bước ổn định và nâng cao đời sống của người hưởng lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội và trợ cấp hằng tháng; đặc biệt là những người có mức lương hưu thấp và nghỉ hưu trước năm 1995.