Chế tài đối với vi phạm về phòng cháy chữa cháy

Theo Thạc sĩ, Luật sư Nguyễn Đức Hùng, Đoàn Luật sư TP. Hà Nội cho biết, theo Phụ lục V ban hành kèm theo Nghị định số 136/2020/NĐ-CP, các công trình, dự án phải có thẩm duyệt phòng cháy chữa cháy bao gồm:

- Trụ sở cơ quan Nhà nước các cấp cao từ 07 tầng trở lên hoặc có tổng khối tích từ 5.000m3 trở lên;

- Nhà chung cư, nhà tập thể, nhà ở ký túc xá cao 07 tầng trở lên hoặc có tổng khối tích từ 5.000m3 trở lên; nhà hỗn hợp cao từ 07 tầng trở lên hoặc có tổng khối tích từ 5.000m3 trở lên;

- Nhà trẻ, trường mẫu giáo, mầm non có từ 100 cháu trở lên hoặc có tổng khối tích 3.000m3 trở lên; trường tiểu học, trung học cơ sở, trung học phổ thông, trường phổ thông có nhiều cấp học có tổng khối tích từ 5.000m3 trở lên;

- Trường cao đẳng, đại học, học viện, trường trung cấp chuyên nghiệp, trường dạy nghề, cơ sở giáo dục thường xuyên, cơ sở giáo dục khác cao từ 05 tầng trở lên hoặc có tổng khối tích từ 5.000m3 trở lên;

- Bệnh viện; phòng khám đa khoa, khám chuyên khoa, nhà điều dưỡng, phục hồi chức năng, chỉnh hình, nhà dưỡng lão, cơ sở phòng chống dịch bệnh, trung tâm y tế, cơ sở y tế khác được thành lập theo Luật Khám bệnh, chữa bệnh cao từ 05 tầng trở lên hoặc có tổng khối tích từ 3.000m3 trở lên;

- Nhà hát, rạp chiếu phim, rạp xiếc có từ 300 chỗ ngồi trở lên; trung tâm hội nghị, tổ chức sự kiện cao từ 5 tầng trở lên hoặc có tổng khối tích từ 5.000m3 trở lên; nhà văn hóa, cơ sở kinh doanh dịch vụ karaoke, vũ trường, quán bar, câu lạc bộ, thẩm mỹ viện, kinh doanh dịch vụ xoa bóp, công viên giải trí, vườn thú, thủy cung cao từ 03 tầng trở lên hoặc có tổng khối tích từ 1.500m3 trở lên;

- Chợ, trung tâm thương mại, điện máy, siêu thị, cửa hàng bách hóa, cửa hàng tiện ích, nhà hàng, cửa hàng ăn uống có tổng khối tích từ 3.000m3 trở lên;

- Khách sạn, nhà khách, nhà nghỉ, nhà trọ, cơ sở lưu trú khác cao từ 07 tầng trở lên hoặc có tổng khối tích từ 5.000m3 trở lên;

- Nhà làm việc của doanh nghiệp, tổ chức chính trị, xã hội cao từ 07 tầng trở lên hoặc có tổng khối tích từ 5.000m3 trở lên;

- Bảo tàng, thư viện, triển lãm, nhà trưng bày, nhà lưu trữ, nhà sách, nhà hội chợ có tổng khối tích từ 5.000m3 trở lên;

- Bưu điện, cơ sở truyền thanh, truyền hình, viễn thông, nhà lắp đặt thiết bị thông tin, trung tâm lưu trữ, quản lý dữ liệu cao từ 05 tầng trở lên hoặc có tổng khối tích từ 5.000m3 trở lên…

Như vậy, những công trình, dự án thuộc danh mục nêu trên bắt buộc phải có thẩm duyệt thiết kế về phòng cháy chữa cháy của cơ quan có thẩm quyền. Trường hợp không có thẩm duyệt phòng cháy chữa cháy sẽ bị xử lý theo quy định.

Luật sư cũng cho hay, tùy thuộc về mức độ vi phạm cũng như thiệt hại thực tế xảy ra (về sức khỏe, tính mạng, của cải…) mà mức xử phạt được quy định khác nhau.

Về xử phạt hành chính, căn cứ Điều 51, Nghị định 144/2021/NĐ-CP, mức xử phạt vi phạm hành chính trong việc để xảy ra cháy, nổ như sau:

Ngoài ra, cá nhân, tổ chức vi phạm còn bị buộc chi trả toàn bộ chi phí khám, chữa bệnh.

Đối với xử lý hình sự, trong trường hợp vi phạm với mức độ nghiêm trọng hơn, cá nhân, tổ chức còn có thể bị xử lý về tội "Vi phạm quy định về phòng cháy, chữa cháy" tại Điều 313, Bộ luật Hình sự sửa đổi, bổ sung bởi khoản 115, Điều 1, năm 2017 như sau:

- Khung 01:

Phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 02 - 05 năm nếu phạm tội thuộc một trong các trường hợp:

Làm chết người;

Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 01 người mà tỉ lệ tổn thương cơ thể 61% trở lên;

Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 02 người trở lên mà tổng tỉ lệ tổn thương cơ thể của những người này từ 61% - 121%;

Gây thiệt hại về tài sản từ 100 – dưới 500 triệu đồng.

- Khung 02:

Phạt tù từ 05 - 08 năm nếu phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây:

Làm chết 02 người;

Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 02 người trở lên mà tổng tỉ lệ tổn thương cơ thể của những người này từ 122% đến 200%;

Gây thiệt hại về tài sản từ 500 triệu – dưới 1,5 tỉ đồng.

- Khung 03:

Phạt tù từ 07 - 12 năm nếu phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây:

Làm chết 03 người trở lên;

Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 03 người trở lên mà tổng tỉ lệ tổn thương cơ thể của những người này 201% trở lên;

Gây thiệt hại về tài sản 1,5 tỉ đồng trở lên.

- Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 10 - 50 triệu đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 - 05 năm.