Số định danh cá nhân đang thay thế những loại mã số nào?

Số định danh cá nhân của công dân Việt Nam gồm 12 chữ số, do Bộ Công an cấp, với người đã được cấp căn cước công dân 12 số, số căn cước cũng chính là số định danh cá nhân, còn đối với trẻ em, dãy số này được thể hiện trên Giấy khai sinh.

Việc sử dụng một mã định danh thống nhất đang được triển khai trên nhiều hệ thống dữ liệu của Nhà nước, qua đó giảm việc mỗi lĩnh vực sử dụng một loại mã số riêng.

Theo lộ trình mới, từ ngày 01/9/2026, BHXH Việt Nam bắt đầu chuyển đổi dữ liệu và vận hành các phần mềm nghiệp vụ theo hướng sử dụng số định danh cá nhân hoặc số căn cước công dân thay cho mã số BHXH.

Mã số BHXH hiện là dãy 10 chữ số được cơ quan BHXH cấp cho người tham gia và gắn với quá trình đóng, hưởng các chế độ.

Theo kế hoạch, hơn 21,6 triệu tài khoản người tham gia BHXH, gồm khoảng 19,1 triệu người tham gia bắt buộc và 2,5 triệu người tham gia tự nguyện, sẽ từng bước được chuyển đổi từ mã số BHXH 10 chữ số sang số định danh cá nhân 12 chữ số.

Việc chuyển đổi chủ yếu nhằm thay đổi phương thức định danh, không làm thay đổi quá trình tham gia, dữ liệu đóng - hưởng BHXH hay quyền lợi khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế của người dân.

Trước thời điểm triển khai, ngành BHXH đã tập trung rà soát, cập nhật dữ liệu đối với những người chưa có số định danh cá nhân hoặc căn cước công dân, chưa được xác thực hoặc có thông tin chưa khớp với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.

Dữ liệu về người tham gia và các đơn vị đóng BHXH, BHYT cũng được sao lưu nhằm hạn chế nguy cơ gián đoạn trong quá trình chuyển đổi.

Theo BHXH Việt Nam, việc sử dụng số định danh cá nhân thay mã số BHXH có tác động trực tiếp đến dữ liệu người tham gia, người hưởng cũng như quá trình giải quyết chế độ. Do đó, yêu cầu đặt ra là phải bảo đảm dữ liệu được bảo toàn và hoạt động nghiệp vụ không bị gián đoạn.

Không chỉ trong lĩnh vực bảo hiểm, số định danh cá nhân còn được sử dụng làm mã định danh duy nhất cho hồ sơ điện tử của cán bộ, công chức, viên chức từ ngày 01/7/2026.

Hồ sơ điện tử được sử dụng để quản lý và tra cứu quá trình công tác của mỗi cán bộ, công chức, viên chức, từ khi được bầu cử, tuyển dụng cho đến khi thôi việc hoặc nghỉ hưu.

Cơ sở dữ liệu quốc gia về cán bộ, công chức bao gồm nhiều nhóm thông tin như nhân thân, quan hệ gia đình, quá trình tuyển dụng, bổ nhiệm, điều động, trình độ chuyên môn, vị trí việc làm, tiền lương, đánh giá, khen thưởng, kỷ luật và các thông tin khác theo quy định.

Hồ sơ điện tử được lưu trữ và từng bước thay thế hồ sơ giấy trong công tác quản lý. Trong trường hợp cần sử dụng bản giấy theo yêu cầu nghiệp vụ, cơ quan có thẩm quyền có thể khai thác dữ liệu điện tử để chuyển đổi sang bản giấy.

Trước khi được áp dụng trong lĩnh vực BHXH, số định danh cá nhân đã được sử dụng để thay mã số thuế của cá nhân, hộ kinh doanh và hộ gia đình từ ngày 01/7/2025.

Việc chuyển đổi được thực hiện tự động khi thông tin đăng ký thuế của người nộp thuế đã được đối chiếu, xác thực và khớp với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, người nộp thuế không phải đăng ký một mã số mới.

Với những trường hợp thông tin chưa khớp, người nộp thuế cần thực hiện cập nhật để dữ liệu được đồng bộ.

Các hóa đơn, chứng từ đã lập trước thời điểm chuyển đổi và đang sử dụng mã số thuế cũ vẫn có giá trị pháp lý, không phải điều chỉnh chỉ vì thay đổi mã định danh.

Số định danh cá nhân của người đại diện hộ gia đình, cá nhân kinh doanh cũng được sử dụng trong kê khai, nộp thuế, thay cho việc cấp mã số thuế riêng như trước.