Hotline: 0969 332 828 Email: [email protected]
Thứ ba, 13/10/2026 10:18 (GMT+7)

Thuế 0,2% đất bỏ hoang: Doanh nghiệp nộp thuế có được tiếp tục giữ đất?

Đề xuất đánh thuế 0,2% đối với đất bỏ hoang, không đưa vào sử dụng hoặc chậm đưa vào sử dụng đặt ra câu hỏi: Nếu doanh nghiệp chấp nhận nộp thuế để giữ đất chờ tăng giá, chính sách có thực sự hạn chế được đầu cơ? Câu trả lời không chỉ nằm ở nghĩa vụ tài chính, bởi nộp thuế không đồng nghĩa với quyền giữ đất vô thời hạn.

Thuế 0,2% có đủ sức thay đổi hành vi găm đất?

Theo thông tin Bộ Tài chính công bố ngày 06/10/2026, cơ quan này đề xuất áp dụng thuế suất 0,2% đối với đất bỏ hoang, không đưa vào sử dụng hoặc chậm đưa vào sử dụng, tính trên toàn bộ diện tích thuộc diện chịu thuế. Mức này cao gần bảy lần thuế suất 0,03% đối với đất ở trong hạn mức hiện hành.

Đề xuất thuộc khuôn khổ sửa đổi Luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp, vì vậy không thể hiểu mọi loại đất bỏ hoang, kể cả đất nông nghiệp, đều đương nhiên chịu thuế 0,2%. Phạm vi và tiêu chí áp dụng vẫn cần được làm rõ khi hoàn thiện chính sách.

Tác động thực tế phụ thuộc vào giá tính thuế và lợi ích kỳ vọng từ việc giữ đất. Nếu diện tích thuộc diện chịu thuế có giá tính thuế giả định 100 tỷ đồng, mức 0,2% tương ứng 200 triệu đồng mỗi năm, chưa xét các yếu tố điều chỉnh. Đây không phải phép tính trên giá thị trường; nếu lợi ích chờ tăng giá lớn hơn đáng kể chi phí ấy, chủ đất vẫn có thể tiếp tục nắm giữ.

Luật sư Trương Anh Tú, Chủ tịch TAT Law Firm, nhận định: “Muốn biết thuế có chống được găm đất hay không, không thể chỉ hỏi thuế suất bao nhiêu mà phải xem sau khi nộp thuế, việc tiếp tục giữ đất chờ tăng giá còn có lợi hơn đưa đất vào sử dụng hay không. Chính sách chỉ thực sự phát huy tác dụng khi làm thay đổi được phép tính ấy”.

Ảnh minh hoạ. Nguồn: Người quan sát.
Ảnh minh hoạ. Nguồn: Người quan sát.

Nộp thuế không đồng nghĩa được giữ đất vô thời hạn

Đối với đất thực hiện dự án đầu tư, nghĩa vụ thuế không thay thế trách nhiệm đưa đất vào sử dụng. Khoản 8 Điều 81 Luật Đất đai năm 2024 điều chỉnh đất được giao, cho thuê, cho phép chuyển mục đích, công nhận quyền sử dụng hoặc nhận chuyển nhượng để thực hiện dự án đầu tư.

Theo đó, đất không được sử dụng trong 12 tháng liên tục kể từ khi nhận bàn giao trên thực địa hoặc chậm tiến độ sử dụng đất 24 tháng so với tiến độ ghi trong dự án thuộc cơ chế xử lý theo quy định. Thời gian gia hạn không quá 24 tháng, kèm nghĩa vụ tài chính bổ sung; hết thời hạn mà vẫn chưa đưa đất vào sử dụng, Nhà nước thu hồi đất theo điều kiện luật định, với ngoại lệ bất khả kháng tại khoản 9 Điều 81.

Đáng chú ý, gia hạn không phải quyền tự động. Điều 31 Nghị định 102/2024/NĐ-CP, được sửa đổi bởi Nghị định 226/2025/NĐ-CP, quy định cách tính thời điểm gia hạn, phạm vi diện tích và thủ tục xử lý. Trường hợp đến khi kiểm tra, thanh tra mới xác định vi phạm đã vượt các mốc luật định, thời điểm tính gia hạn được xác định từ ngày cơ quan có thẩm quyền quyết định gia hạn theo quy định.

“Nộp thuế là thực hiện nghĩa vụ tài chính, không phải mua quyền trì hoãn sử dụng đất. Doanh nghiệp không thể coi việc nộp thêm thuế là giá vé để tiếp tục giữ đất vô thời hạn, bởi nghĩa vụ thuế không thay thế trách nhiệm đưa đất vào sử dụng và cũng không làm mất đi cơ chế thu hồi đất khi đủ điều kiện luật định”, luật sư Tú nhấn mạnh.

Như vậy, thuế sử dụng đất phi nông nghiệp, khoản tiền bổ sung khi gia hạn và thu hồi đất là ba cơ chế khác nhau. Một dự án đã nộp thuế vẫn có thể bị thu hồi nếu đủ điều kiện, nhưng không phải mọi dự án chậm tiến độ đều đương nhiên chịu thuế 0,2%.

Đất chưa sử dụng có đồng nghĩa với đất bị găm giữ?

Cùng một hiện trạng đất chưa khai thác có thể xuất phát từ những nguyên nhân khác nhau. Doanh nghiệp chủ động trì hoãn để chờ tăng giá không giống doanh nghiệp vướng giải phóng mặt bằng hoặc thủ tục hành chính; tương tự, người đầu cơ nhiều thửa đất không thể mặc nhiên được đánh đồng với hộ gia đình chưa thể xây dựng vì hạn chế pháp lý.

“Đất đang trống là một hiện trạng, còn găm giữ đất chờ tăng giá là một hành vi. Hai thửa đất có thể cùng chưa được sử dụng trong nhiều năm nhưng nguyên nhân hoàn toàn khác nhau. Nếu muốn điều chỉnh đúng hành vi thì chính sách phải có căn cứ để nhận diện sự khác biệt đó”, luật sư Trương Anh Tú phân tích.

Tuy nhiên, động cơ đầu cơ không đương nhiên là điều kiện pháp lý để áp thuế nếu quy định cuối cùng sử dụng tiêu chí khách quan. Đồng thời, việc xem xét bất khả kháng theo pháp luật đất đai không đồng nghĩa đương nhiên được miễn thuế theo đề xuất mới.

Ai xác định đất bỏ hoang và người sử dụng đất được giải trình thế nào?

Việc xác định đất thuộc diện chịu thuế cần dựa trên hồ sơ về loại đất, thời điểm bàn giao, tiến độ dự án và tình trạng pháp lý, thay vì chỉ quan sát đất có công trình hay chưa. Cơ quan thuế cần phối hợp với cơ quan quản lý đất đai và đầu tư để tránh nhầm lẫn giữa dự án chậm tiến độ với đất thuộc diện chịu thuế 0,2%.

Khi hoàn thiện chính sách, cần bảo đảm người sử dụng đất được tiếp cận căn cứ xác định nghĩa vụ, cung cấp tài liệu và yêu cầu điều chỉnh thông tin không chính xác. Một khoản thuế tính đúng về số học nhưng dựa trên dữ liệu sai vẫn có thể dẫn đến kết quả thiếu công bằng.

Thành công của chính sách không phải thu được nhiều thuế hơn

Thuế cao hơn có thể làm tăng chi phí găm giữ đất, nhưng không thay thế cơ chế kiểm tra tiến độ, xử lý vi phạm và tháo gỡ trở ngại pháp lý. Hiệu quả chính sách cần được đo bằng diện tích đất đưa vào sử dụng và số dự án chậm tiến độ được xử lý đúng pháp luật, thay vì chỉ bằng số thu ngân sách.

“Thuế đất bỏ hoang không nên nhằm làm cho việc có đất trở nên đắt đỏ, mà phải làm cho việc găm giữ đất chỉ để chờ tăng giá trở nên đắt đỏ. Thành công của chính sách không nằm ở việc thu được bao nhiêu tiền từ đất chưa sử dụng, mà ở việc có bao nhiêu đất thực sự được đưa trở lại phục vụ đời sống và phát triển kinh tế”, luật sư Tú nêu quan điểm.

Đề xuất thuế 0,2% vì thế chỉ có thể phát huy đầy đủ hiệu quả khi được áp dụng đúng đối tượng và phối hợp với cơ chế gia hạn, thu hồi đất, để chi phí nắm giữ không trở thành khoản tiền doanh nghiệp chấp nhận trả nhằm kéo dài tình trạng bỏ trống nguồn lực đất đai.

Cùng chuyên mục

Giải đáp về cách tính thời hiệu xử phạt hành vi chiếm đất công
Ngày 25/02/2025, UBND phường A lập biên bản vi phạm hành chính đối với ông B vì hành vi chiếm đất công. Hiện nay ông B vẫn tiếp tục hành vi vi phạm của mình và không bị cơ quan có thẩm quyền quyết định xử lý vi phạm hành chính. Điều 3 Nghị định số 123/2024/NĐ-CP quy định thời hiệu xử lý vi phạm là 2 năm kể từ khi cơ quan chức năng phát hiện ra. Vậy, nếu sau 2 năm kể từ ngày lập biên bản vi phạm hành chính ông B vẫn tiếp tục vi phạm thì có hết thời hiệu về xử phạt vi phạm hành chính không?
Xây nhà trên đất nông nghiệp trái phép có thể bị buộc khôi phục hiện trạng
Mới đây, Cục Quản lý đất đai (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) đã có phản hồi, trả lời kiến nghị của công dân về việc làm rõ định nghĩa thế nào là tự ý chuyển mục đích sử dụng đất trái quy định và căn cứ những loại giấy tờ nào để xác định sai mục đích sử dụng đất khi xử phạt vi phạm hành chính.
Đưa bất động sản không đủ điều kiện lên sàn có thể bị phạt đến 600 triệu đồng
Ngày 26/8, Chính phủ ban hành Nghị định 339/2026/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực xây dựng, quản lý công trình hạ tầng kỹ thuật, quản lý, phát triển nhà, kinh doanh bất động sản. Theo đó, Nghị định 339/2026/NĐ-CP đã tăng mức phạt đối với hành vi đưa bất động sản không đủ điều kiện kinh doanh lên sàn giao dịch bất động sản.
Tích hợp thông tin GCNQSDĐ trên VNeID: Bảo đảm giá trị pháp lý của dữ liệu số
Theo luật sư, việc số hóa thông tin Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCNQSDĐ) và tích hợp trên VNeID được kỳ vọng giúp người dân chủ động cung cấp, xác thực thông tin về chủ sử dụng đất, nhà ở; hạn chế nguy cơ giả mạo, thất lạc giấy tờ, tăng tính minh bạch thông tin tài sản và thuận tiện hơn khi thực hiện giao dịch. Việc giảm nhu cầu in ấn, lưu giữ và bảo quản giấy tờ cũng góp phần giảm chi phí.
Một số lưu ý về thủ tục khai thuế sử dụng đất phi nông nghiệp theo quy định mới
Tại Quyết định 1934/QĐ-BTC ngày 20/7/2026, Bộ Tài chính đã công bố các thủ tục hành chính được thay thế, bị bãi bỏ trong lĩnh vực quản lý thuế thuộc phạm vi chức năng quản lý của Bộ Tài chính. Trong đó có thủ tục khai thuế sử dụng đất phi nông nghiệp. Người dân cần lưu ý một số quy định mới về thủ tục khai thuế sử dụng đất phi nông nghiệp.

Tin mới

World tour BIGBANG và bài toán Ecosystem Marketing của VPBank
Không dừng lại ở chiếc logo tài trợ quen thuộc, concert BIGBANG đánh dấu bước chuyển mình ngoạn mục của VPBank từ “người đứng ngoài cuộc chơi” thành nhà kiến tạo trải nghiệm thực thụ. Phía sau đêm nhạc cuồng nhiệt là một chiến lược Ecosystem Marketing bài bản, nơi từng điểm chạm cảm xúc của khán giả vừa gắn chặt với bài toán tăng trưởng kinh doanh, vừa được chuyển hóa thành giá trị dài hạn cho toàn bộ hệ sinh thái. 
Xây tủ giày tối giản cho cả nam và nữ: chỉ cần 5 nhóm là đủ dùng
Tủ giày gọn không có nghĩa là ít đôi. Quan trọng là mỗi đôi có một vai trò rõ ràng, hợp với nhịp sống của bạn và dùng được trong nhiều tình huống khác nhau. Có quá nhiều đôi na ná nhau, bạn dễ mua theo cảm hứng nhưng đến lúc cần lại chẳng có đôi nào hợp. Ngược lại, nếu chọn có tính toán, chỉ vài kiểu giày dép được cân nhắc kỹ cũng đủ lo hết nhu cầu thường ngày mà tủ đồ vẫn thoáng.
Xã Tân Quới (tỉnh Vĩnh Long) ban hành Quy chế cung cấp thông tin
Trên cơ sở sáp nhập 3 đơn vị hành chính cấp xã là: thị trấn Tân Quới, xã Tân Bình và xã Thành Lợi từ ngày 1/7/2025 (theo Nghị quyết số 202/2025/QH15 của Quốc hội), xã Tân Quới mới đang dần đi vào ổn định, kịp thời giải quyết nhu cầu của người dân trên địa bàn.
“Tâm và Tầm” của đạo diễn Nguyễn Vinh Sơn: Người dẫn dắt một gia đình nối nghiệp nghệ thuật
Trong dòng chảy của điện ảnh Việt Nam, có những tác phẩm vượt qua ranh giới thời gian để trở thành ký ức cộng đồng, và “Đất phương Nam” chính là một tượng đài như thế. Đứng sau thành công ấy là đạo diễn, NSƯT Nguyễn Vinh Sơn - một tâm hồn nghệ sĩ sâu sắc và vô cùng tài hoa.
Vietnam Marketing Summit 2026: 3 ngày kết nối tri thức và kiến tạo giá trị cho ngành tiếp thị
Với chuỗi hoạt động từ tọa đàm khoa học, diễn đàn lãnh đạo Marketing đến giải thưởng và ngày hội chia sẻ tri thức, Vietnam Marketing Summit 2026 hướng đến kết nối học thuật với thực tiễn doanh nghiệp, thúc đẩy ứng dụng công nghệ và lan tỏa những giá trị tích cực trong cộng đồng tiếp thị Việt Nam.
Đề xuất rút gọn quy trình trở thành luật sư
Dự thảo Luật Luật sư (sửa đổi) gồm 6 chương, 36 điều (giảm 56 điều so với Luật Luật sư hiện hành), với một số nội dung cơ bản. Trong đó, có đề xuất rút gọn quy trình trở thành luật sư từ 4 bước xuống 2 bước (gộp đăng ký tập sự và gia nhập Đoàn thành đăng ký gia nhập Đoàn Luật sư để tập sự; gộp kiểm tra kết quả tập sự và cấp Chứng chỉ hành nghề luật sư thành kỳ thi quốc gia về luật sư).