BOT Quốc lộ 38: 'Không thể lợi dụng cầu Yên Lệnh để lạm thu dự án khác'

Những năm qua, cầu Yên Lệnh được nhìn nhận là biểu tượng trường tồn thể hiện tình cảm, sự gắn bó, công sức của nhân dân hai tỉnh Hưng Yên và Hà Nam. Người dân Hưng Yên và Hà Nam luôn dành cho cây cầu sự quan tâm đặc biệt. Có lẽ vì thế nên khi Dự án BOT Quốc lộ 38, đoạn Yên Lệnh - Vực Vòng được triển khai, họ đã nhanh chóng “soi” cơ chế và nhận ra sự bất hợp lý của dự án.

Trạm thu phí BOT cầu Yên Lệnh tiếp tục được sử dụng thu phí hoàn vốn cho đoạn nối giữa cầu Yên Lệnh đến nút giao Vực Vòng.

Các lái xe di chuyển qua tuyến Yên Lệnh - Vực Vòng và người dân quanh khu vực bày tỏ sự bức xúc cao độ về vấn đề thu phí tại dự án này. Ngay cả khi nhà chức trách khẳng định quy trình phê duyệt dự án là đúng, chủ trương xây dựng dự án đã tuân thủ sự chỉ đạo của Chính phủ, người dân vẫn phản đối, thể hiện sự không đồng thuận và bày tỏ lo ngại về sự minh bạch trong việc lập và phê duyệt dự án.

Theo phản ánh mà PV ghi nhận từ phía những lái xe ở các xã: Mộc Nam, Mộc Bắc, Trác Văn, thị trấn Hòa Mạc,… (thuộc tỉnh Hà Nam) và những lái xe tại các phường, xã lân cận thuộc TP Hưng Yên, thì hiện nay, nhiều người trong số họ vẫn đang phải đóng phí cho việc lưu thông trên tuyến BOT đoạn Yên Lệnh - Vực Vòng, trong khi họ không hề đi qua tuyến đường này.

Các tài xế dẫn chứng một số ví dụ như tại Hàn Quốc - quốc gia có hạ tầng giao thông phát triển, người dùng tàu điện ngầm ở Seoul mua vé qua máy tự động, nếu chưa đi hết số trạm dừng thì vẫn có thể đổi trả vé, lấy lại phần tiền còn lại. Điều này thật sự rất công bằng. “Nhìn lại dự án BOT đoạn Yên Lệnh - Vực Vòng, người dân Hà Nam, Hưng Yên chúng tôi thấy vô cùng bất công. Chúng tôi muốn mình chỉ phải trả phí cho các tuyến đường mình thực sự đi qua”, một tài xế cho biết.

Khi PV trao đổi về vấn đề từ ngày 17/2/2018, Công ty TNHH BOT cầu Yên Lệnh đã tiến hành giảm giá chung cho các phương tiện qua lại từ 10 - 14%, khu vực lân cận là 40 - 50%”, rất nhiều người dân bày tỏ quan điểm đồng nhất: “Mặc dù nhà đầu tư đã xem xét miễn giảm cho một số đối tượng, nhưng cái chúng tôi cần là sự công bằng và minh bạch”. Người dân cũng đặt nghi vấn rằng phải chăng có “lợi ích nhóm”, có những việc chưa rõ ràng trong quá trình thẩm định, cấp phép xây dựng tuyến BOT Yên Lệnh - Vực Vòng, vì thế mới dẫn đến việc xử lý các vấn đề phát sinh hết sức khó khăn như hiện nay.

Đem những bức xúc của người dân tham vấn ý kiến của ông Vũ Quang Hải, nguyên Trưởng đoàn Đại biểu Quốc hội khóa XII tỉnh Hưng Yên, chúng tôi nhận được những trao đổi khá chi tiết về sự việc này. Theo ông Hải thì Dự án đầu tư xây dựng cầu Yên Lệnh trên Quốc lộ 38 được thực hiện từ tháng 8/2001, đến tháng 6/2004 bắt đầu thu phí. Ban đầu, tổng mức đầu tư dự án là 360,568 tỷ đồng, bao gồm nguồn vốn ngân sách khoảng trên 30%, còn lại đầu tư theo hình thức BOT hoặc các nguồn vốn khác.

Về vốn ngân sách, hai tỉnh Hưng Yên và Hà Nam cùng đóng góp kinh phí xây dựng (Hưng Yên 50 tỷ đồng, Hà Nam 20 tỷ đồng). “Theo quy định, thời gian thu phí hoàn vốn đầu tư xây dựng cầu Yên Lệnh (cũ) sẽ hết hạn ngày 2/9/2019. Tuy nhiên, do Dự án đầu tư xây dựng QL38 đoạn từ cầu Yên Lệnh đến nút giao Vực Vòng đã được đầu tư và đi vào khai thác, sử dụng từ năm 2016 và được tiếp tục sử dụng Trạm thu phí cầu Yên Lệnh hiện nay để thu hoàn vốn BOT đến hết ngày 9/12/2026 đã gây nên bức xúc trong cán bộ, đảng viên và nhân dân của tỉnh Hưng Yên”, ông Hải cho biết.

“Có một số vấn đề như việc nhà đầu tư có phương án miễn, giảm giá chỉ cho các phương tiện khu vực thành phố Hưng Yên, khu vực lân cận là chưa phù hợp, vì kinh phí xây dựng cầu Yên Lệnh là công sức, kinh phí của cả tỉnh Hưng Yên... Việc thu phí tại dự án theo tôi là chưa hợp lý, không thể lợi dụng cầu Yên Lệnh để lạm thu dự án khác”, ông Hải nhận định.

Đồng quan điểm với nguyên Trưởng đoàn Đại biểu Quốc hội khóa XII tỉnh Hưng Yên, ông Phạm Anh Quân, nguyên Giám đốc Sở Giao thông vận tải Hưng Yên cũng cho rằng: Việc sử dụng trạm thu phí cầu Yên Lệnh hiện nay để thu phí cho đoạn tuyến mới Yên Lệnh - Vực Vòng là không phù hợp, không đúng quy định và đề nghị cho thanh tra, kiểm tra việc đầu tư đoạn tuyến mới và việc sử dụng trạm thu phí hiện nay có đúng quy định hay không? Bên cạnh đó, cần làm rõ trách nhiệm và xử lý những sai phạm của các cá nhân liên quan; kiểm tra thời hạn thu phí cầu Yên Lệnh và kinh phí thu được, đồng thời xem xét hoàn trả ngân sách những khoản kinh phí thu vượt không đúng quy định...