Chế tài xử lý hành vi tự ý phát tán thông tin, hình ảnh của người khác khi chưa được phép

Thời gian qua, mạng xã hội lan truyền nhiều đoạn video ghi lại cảnh một người đàn ông có cử chỉ “thân mật” với nhiều phụ nữ trong phòng làm việc xảy ra tại một trường THPT tư thục trên địa bàn tỉnh Ninh Bình. 

Trước đó, vụ việc quay lén xảy ra tại một tiệm chụp ảnh trên địa bàn Hà Nội cũng đã nhận được rất nhiều sự chú ý. 

Những vụ việc nêu trên nhanh chóng trở thành tâm điểm bàn tán của dư luận, không chỉ bởi tính nhạy cảm của nội dung, mà còn đặt ra nhiều vấn đề về đạo đức, pháp lý và bảo mật thông tin cá nhân.

Theo Luật sư Nguyễn Thị Sâm, Đoàn Luật sư TP. Hà Nội, bất kể nội dung trong các clip thể hiện điều gì thì việc quay, lưu giữ hay phát tán hình ảnh riêng tư của người khác khi chưa được sự đồng ý là hành vi xâm phạm nghiêm trọng quyền về hình ảnh, quyền riêng tư và nhân phẩm con người, và bị pháp luật nghiêm cấm.

Theo Luật sư, tại Điều 21 Hiến pháp 2013 và Điều 38 Bộ luật Dân sự 2015 quy định rõ, đời sống riêng tư, bí mật cá nhân, bí mật gia đình là bất khả xâm phạm. Việc công khai hoặc phát tán thông tin, hình ảnh cá nhân mà không có sự đồng ý của người trong cuộc là vi phạm pháp luật.

Cụ thể, Luật An ninh mạng 2018 và Nghị định 15/2020/NĐ-CP (được sửa đổi năm 2022) nghiêm cấm hành vi đăng tải, lan truyền hình ảnh xâm phạm đời tư người khác. Theo đó, người phát tán, lưu trữ những đoạn video, hình ảnh riêng tư của người khác khi chưa được sự đồng ý có thể bị xử phạt vi phạm hành chính từ 10 triệu đồng đến 20 triệu đồng theo điểm e, khoản 3, Điều 102, Nghị định 15/2020/NĐ-CP; đồng thời buộc phải tháo gỡ, xóa bỏ video trên các nền tảng website, mạng xã hội và xin lỗi công khai.

Ngoài ra, người đăng tải, phát tán video có thể phải đền bù thiệt hại tổn thất về vật chất, sức khỏe, tinh thần cho bị hại nếu có thiệt hại trên thực tế.

Trường hợp hành vi mang tính xúc phạm, bôi nhọ hoặc gây hậu quả nghiêm trọng, người phát tán clip có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội "Làm nhục người khác" (Điều 155) hoặc "Đưa, sử dụng trái phép thông tin mạng viễn thông" (Điều 288 Bộ luật Hình sự), với khung hình phạt từ 06 tháng đến 07 năm tù.

Luật sư cũng cho hay, nhiều người cho rằng chỉ chia sẻ lại các video, hình ảnh nhạy cảm là "vô can", nhưng pháp luật quy định rõ: Hành vi chia sẻ, bình luận hoặc lan truyền nội dung vi phạm cũng có thể bị xử lý, vì góp phần làm gia tăng hậu quả xâm phạm danh dự, nhân phẩm người khác.