Nghị quyết 68: Các doanh nghiệp niêm yết cần làm gì để "cất cánh"?

Hiệu ứng lan tỏa đến thị trường vốn

Tại hội thảo “Nghị quyết 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân: Cơ hội nào cho các Doanh nghiệp niêm yết và Công ty đại chúng?” do Viện Thành viên Hội đồng Quản trị Việt Nam (VIOD) phối hợp cùng Ủy ban Chứng khoán Nhà nước tổ chức, bà Vũ Thị Chân Phương, Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước nhấn mạnh Nghị quyết 68 là một dấu mốc quan trọng, thể hiện sự đánh giá cao của Đảng và Nhà nước đối với vai trò của kinh tế tư nhân.

"Nghị quyết 68 khẳng định kinh tế tư nhân là một trong những động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia. Nghị quyết đã đề ra tầm nhìn và mục tiêu đến năm 2030, trong đó nhấn mạnh việc phát huy mạnh mẽ vai trò kinh tế tư nhân trong tăng trưởng, tạo việc làm, đổi mới sáng tạo và kinh tế," bà Phương nói.

Theo Chủ tịch Vũ Thị Chân Phương, chỉ trong vòng hai tuần sau khi Nghị quyết 68 được ban hành, các cơ quan pháp lý đã nhanh chóng hiện thực hóa chủ trương này bằng việc ban hành Nghị quyết 198 của Quốc hội và Nghị quyết 139 của Chính phủ. Điều này được giới chuyên gia đánh giá là những bước đi kịp thời và đồng bộ, thể hiện sự quan tâm cao của Nhà nước trong việc thể chế hóa các chủ trương lớn để phát triển kinh tế tư nhân một cách tích cực và hiệu quả.

Trên cơ sở đó, bà Chân Phương cho biết rất tin tưởng vào những tác động tích cực mà Nghị quyết 68 sẽ tạo cho khu vực kinh tế tư nhân, đặc biệt là các doanh nghiệp niêm yết và công ty đại chúng trên thị trường chứng khoán Việt Nam.

"Chúng ta tin tưởng rằng khi khu vực tư nhân được tiếp sức phát triển, số lượng doanh nghiệp đại chúng, doanh nghiệp niêm yết sẽ gia tăng, nhà đầu tư có thêm nhiều những lựa chọn hàng hóa có chất lượng trên thị trường chứng khoán, tạo ra sự kết quả cải thiện cái chất lượng của thị trường vốn cao," bà Chân Phương nói.

Nghị quyết 68 đã đề ra tám nhóm nhiệm vụ giải pháp trọng tâm, trong đó nhóm giải pháp thứ hai là hoàn thiện thể chế, đặc biệt nhấn mạnh đến việc hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao năng lực quản trị, xây dựng hệ thống giải trình minh bạch và tăng cường khả năng tiếp cận các nguồn lực tài chính.

Theo bà Phương, đây chính là điểm lợi thế rất mạnh đối với các doanh nghiệp niêm yết và công ty đại chúng. Cụ thể, quản trị công ty tốt, minh bạch gắn quản trị hiện đại sẽ tạo động lực để doanh nghiệp đi nhanh hơn, bền vững hơn. Theo đó, quản trị công ty chính là trở thành đòn bẩy chiến lược giúp doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh, huy động vốn hiệu quả hơn, phát triển nhanh và bền vững.

Trong thời gian qua, thị trường chứng khoán Việt Nam đã có những bước phát triển mạnh mẽ với số lượng doanh nghiệp niêm yết và công ty đại chúng đạt 1.740, giao dịch tại hai sở giao dịch chứng khoán. Thị trường chứng khoán cũng được đánh giá là một trong những thị trường tốt nhất trong khu vực Đông Nam Á.

“Với sự nỗ lực của cơ quan quản lý và các tổ chức vận hành thị trường, đặc biệt là Sở Giao dịch Chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh đã đưa hệ thống giao dịch chứng khoán mới vào vận hành an toàn và thông suốt. Điều này tạo tiền đề cho sự phát triển của thị trường, đặc biệt là trong việc tăng cường năng lực hệ thống và phát triển các sản phẩm mới. Cùng với sự tham gia tích cực của các thành viên thị trường, Việt Nam đang phấn đấu để đáp ứng các tiêu chí của các tổ chức nâng hạng thị trường, hướng tới mục tiêu được nâng hạng lên thị trường mới nổi,” Chủ tịch Chân Phương cho biết.

Quản trị minh bạch là yếu tố then chốt

Để thị trường chứng khoán Việt Nam có thể được nâng hạng và phát triển bền vững, không chỉ cần nỗ lực từ cơ quan quản lý mà còn cần sự chủ động của chính các công ty niêm yết.

Bởi, cổ phiếu của các công ty niêm yết chính là hàng hóa trên thị trường. Do đó, hàng hóa tốt sẽ thu hút được nhà đầu tư trong và nước ngoài tham gia vào thị trường. Vì vậy, quản trị công ty và công bố thông tin minh bạch là một trong những yếu tố hết sức quan trọng và xuyên suốt để đảm bảo cho hàng hóa trên thị trường chứng khoán Việt Nam vừa tốt, vừa minh bạch và công khai.

Với những phân tích trên, bà Vũ Thị Chân Phương đã ghi nhận và đánh giá cao sự đóng góp tích cực của Viện Thành viên Hội đồng Quản trị Việt Nam (VIOD) trong việc triển khai các hoạt động hợp tác với Ủy ban Chứng khoán Nhà nước giai đoạn 2024-2028. Bên cạnh việc tham gia đóng góp ý kiến xây dựng luật và chính sách, VIOD cũng đã triển khai sáng kiến "VNCG 50" - Vinh danh 50 doanh nghiệp tiên phong vận hành quản trị theo thông lệ tốt đồng thời xây dựng mạng lưới kết nối các chủ tịch cộng đồng quản trị, góp phần nâng cao chất lượng quản trị cho hệ sinh thái doanh nghiệp niêm yết.

Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cũng đánh giá cao và ủng hộ sáng kiến "Quản trị công ty bứt phá - BCGI) sẽ được triển khai từ tháng 7/2025. Đây được xem là một chương trình hành động thiết thực nhằm cụ thể hóa tinh thần của Nghị quyết 68, tạo nền tảng cho các doanh nghiệp có cơ hội bứt phá và nâng tầm. Sáng kiến này cũng nhận được sự đồng hành và hỗ trợ từ các tổ chức tài chính quốc tế, Bộ Tài chính và Ban Nghiên cứu Phát triển Kinh tế Tư nhân của Thủ tướng Chính phủ.

Bà Phương hy vọng các doanh nghiệp niêm yết sẽ hưởng ứng sáng kiến này để cùng nhau thúc đẩy và hướng tới chuẩn mực quản trị công ty hiện đại, góp phần phát triển thị trường chứng khoán Việt Nam ngày càng ổn định và bền vững.

Theo bà Hà Thu Thanh, Chủ tịch Viện Thành viên Hội đồng Quản trị Việt Nam (VIOD), sáng kiến BCGI tập trung vào nhóm giải pháp thứ hai trong Nghị quyết 68. Doanh nghiệp phát triển bền vững cần phải có quản trị công ty hiện đại, cụ thể là hoàn thiện mô hình quản trị công ty, nâng cao nhận thức của Hội đồng quản trị và ban điều hành, xây dựng văn hóa quản trị minh bạch nhằm đáp ứng kỳ vọng của nhà đầu tư, đối tác và thị trường.

Nội dung cốt lõi của sáng kiến BCGI là nâng cấp năng lực quản trị toàn diện; Đánh giá và chuẩn hóa mô hình quản trị hiện tại; Tư vấn cấu trúc Hội đồng quản trị, hệ thống tuân thủ, thư ký quản trị công ty; Đào tạo chuyên đề, chuyên sâu về quản trị công ty cho các cấp lãnh đạo; Kết nối với chuyên gia và cộng đồng nhà đầu tư quan tâm đến ESG (Môi trường-Xã hội-Quản trị doanh nghiệp).

Ông Phan Đức Hiếu, Ủy viên chuyên trách Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội, Chủ tịch Ban cố vấn cấp cao VIOD cũng cung cấp thêm nhiều thông tin giá trị về các giải pháp và chính sách hỗ trợ doanh nghiệp từ Nghị quyết 68. Trong đó, môi trường đầu tư kinh doanh và thể chế được cải thiện và cải cách mạnh mẽ. Theo ông, đó là việc tháo gỡ thể chế, khắc phục điểm nghẽn. Cụ thể là đẩy mạnh rà soát, bổ sung, hoàn thiện thể chế, pháp luật, cơ chế, chính sách; Nâng cao hiệu lực, hiệu quả tổ chức thực hiện pháp luật; Cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, quy định kinh doanh; Tạo thuận lợi, tiết giảm chi phí cho người dân, doanh nghiệp.

Đặc biệt, ông Hiếu nhấn mạnh đến giải pháp phát triển kinh tế-xã hội năm 2025 trong đó ưu tiên thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, hỗ trợ sản xuất kinh doanh, đảm bảo ổn định vĩ mô, tiếp tục rà soát và hoàn thiện thể chế. Nguyên tắc là kiên quyết loại bỏ tư duy "không quản được thì cấm" đồng thời đẩy mạnh phân cấp, phân quyền.

“Tinh thần Nghị quyết 68 là cắt giảm phiền hà, tăng cường bảo vệ, khơi thông nguồn lực,” ông Phan Đức Hiếu nhấn mạnh.