Gia hạn tạm giam trong trường hợp nào?

Mới đây, Cơ quan An ninh điều tra, Công an tỉnh Long An cho biết, liên quan đến việc điều tra những sai phạm của những người ở nơi gọi là “Tịnh thất Bồng lai” hay “Thiền am bên bờ vũ trụ”, Công an tỉnh Long An vừa có thông báo về việc gia hạn tạm giam đối với 3 bị can Lê Thanh Hoàn Nguyên (SN 1990), Lê Thanh Nhất Nguyên (SN 1993), Lê Thanh Trùng Dương (SN 1995) đến ngày 03/6. Vậy, theo quy định pháp luật, những trường hợp nào bị can bị gia hạn tạm giam. Và thời gian tạm giam tối đa có thể áp dụng là bao lâu?

Về vấn đề này, Thạc sĩ, Luật sư Nguyễn Thị Kiều Trang, Đoàn Luật sư TP. Hà Nội cho biết, Điều 331 Bộ luật Hình sự 2015 quy định về tội “Lợi dụng các quyền tự do, dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân” có mức hình phạt cao nhất lên đến 7 năm tù. Căn cứ vào Điều 9 Bộ luật Hình sự 2015 thì đây là loại tội phạm ít nghiêm trọng nếu thuộc khoản 1 hoặc là tội phạm nghiêm trọng nếu thuộc khoản 2.

Bên cạnh đó, Điều 173 Bộ luật Tố tụng hình sự 2015 quy định, đối với tội phạm ít nghiêm trọng, tội phạm nghiêm trọng thì Viện Kiểm sát nhân dân được gia hạn tạm giam trong trường hợp vụ án có nhiều tình tiết phức tạp, xét thấy cần phải có thời gian dài hơn cho việc điều tra và không có căn cứ thay đổi hoặc huỷ bỏ biện pháp tạm giam. Thời hạn tạm giam bị can là không quá 2 tháng với tội phạm ít nghiêm trọng, không quá 3 tháng đối với tội phạm nghiêm trọng và không quá 4 tháng đối với tội phạm rất nghiêm trọng, tội phạm đặc biệt nghiêm trọng.

Cũng theo điều luật này thì việc gia hạn tạm giam đối với tội phạm ít nghiêm trọng chỉ có thể gia hạn tạm giam một lần không quá 1 tháng, đối với tội phạm nghiêm trọng có thể được gia hạn tạm giam một lần không quá 2 tháng. Việc gia hạn tạm giam để điều tra đối với tội danh trên chỉ có thể gia hạn một lần. Như vậy, tổng thời gian tạm giam tối đa tại cơ quan công an đối với bị can phạm tội ít nghiêm trọng là 3 tháng và với bị can phạm tội nghiêm trọng là 5 tháng.

Ngoài ra, khi đã hết thời hạn tạm giam, cơ quan tiến hành tố tụng phải trả tự do cho người bị tạm giam. Trường hợp xét thấy cần thiết, cơ quan có thẩm quyền sẽ áp dụng các biện pháp ngăn chặn khác.