Thống nhất vợ chồng chung quyền sử dụng đất nếu có vi phạm sẽ xử phạt như cá nhân
Một trong những nội dung đáng chú ý của Nghị định số 281/2026/NĐ-CP là bổ sung nguyên tắc xác định hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai, trong đó có quy định cụ thể đối với trường hợp vợ và chồng chung quyền sử dụng đất.
Ngày 13/7, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 281/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 123/2024/NĐ-CP ngày 04/10/2024 quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai. Nghị định số 281/2026/NĐ-CP này có hiệu lực thi hành từ ngày 31/8/2026.
Một trong những nội dung đáng chú ý của Nghị định số 281/2026/NĐ-CP lần này là bổ sung nguyên tắc xác định hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai, trong đó có quy định cụ thể đối với trường hợp vợ và chồng chung quyền sử dụng đất.

Cụ thể, tại khoản 2 Điều 3a Nghị định 123/2024/NĐ-CP được bổ sung bởi Điều 1 Nghị định 281/2026/NĐ-CP quy định, vợ và chồng chung quyền sử dụng đất thì áp dụng xử phạt vi phạm hành chính như đối với một cá nhân.
Trước đây, Nghị định 123/2024/NĐ-CP chưa có quy định riêng về nguyên tắc xử phạt trong trường hợp vợ và chồng cùng có quyền sử dụng đất, Nghị định 123/2024/NĐ-CP chỉ xác định cá nhân, hộ gia đình, cộng đồng dân cư, tổ chức là những đối tượng bị xử phạt mà trong đó hộ gia đình và cộng đồng dân cư bị xử phạt như đối với cá nhân vi phạm.
Với quy định mới, nếu một hành vi vi phạm hành chính xảy ra trên thửa đất thuộc quyền sử dụng chung của vợ chồng thì vợ chồng được tính như một cá nhân để áp dụng mức phạt.
Bên cạnh quy định đối với quyền sử dụng đất của vợ chồng, khoản 1 Điều 3a Nghị định số 281/2026/NĐ-CP cũng bổ sung nguyên tắc xác định mức xử phạt đối với đơn vị hành chính đặc khu.
Cụ thể, việc xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai đối với đơn vị hành chính đặc khu được công nhận loại đô thị theo quy định của pháp luật, thực hiện các nhiệm vụ, quyền hạn tương ứng của chính quyền địa phương ở phường thì áp dụng mức xử phạt như đơn vị hành chính của phường.
Đối với đơn vị hành chính đặc khu thực hiện các nhiệm vụ, quyền hạn tương ứng của chính quyền địa phương ở xã thì áp dụng mức xử phạt như đơn vị hành chính của xã.
Ngoài ra, Nghị định số 281/2026/NĐ-CP cũng sửa đổi, bổ sung các quy định về biện pháp khắc phục hậu quả đối với vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai.
Theo đó, các biện pháp được bổ sung gồm: Buộc khôi phục lại tình trạng ban đầu của đất trước khi vi phạm; Buộc khôi phục lại tình trạng ban đầu của mốc địa giới đơn vị hành chính; Buộc thực hiện lại thủ tục hành chính về đất đai; Buộc nộp lại các giấy tờ đã bị tẩy xóa, sửa chữa, làm sai lệch nội dung hoặc giấy tờ giả đã sử dụng.
